In de zomer van 1974 maakt Genesis zich op voor de opvolger van het erg succesvolle ‘Selling England by the pound’. Als oefenlocatie werd Headley Grange in Surrey gekozen, een ietwat vervallen ruimte en tevens eigendom van Led Zeppelin. Hoewel de groep zowel in artistiek als commercieel opzicht hoge toppen scheert, wordt het schisma binnen de groep alsmaar groter, vooral vanwege de creatieve excessen van voorman Peter Gabriel, die op steeds minder bijval van de andere groepsleden kan rekenen. Gabriel begint machiavellistische trekjes te vertonen, en neemt in tekstueel opzicht alle touwtjes in handen, zeer tot ongenoegen van de overige groepsleden. De lotgevallen van Rael, een Puertoricaan uit de Bronx, staan model voor dit laatste Genesis-album mét Gabriel, maar één ding mag wel duidelijk wezen : ‘The Lamb lies down on Broadway’ is zowat het meest gedurfde, inventieve, grillige en cryptische album uit de geschiedenis van de progressieve rock. Via het personage van Rael kan Gabriel uiting geven aan zijn frustraties en angsten en de daaruit voortvloeiende excessen en gebruikt hij de beklemmende leefwereld van Rael als metafoor voor het onderbewustzijn, waar heel wat van zijn verdrongen gevoelens, frustraties en fantasieën welig tieren. De bizarre lotgevallen van Rael tonen in elk geval aan hoezeer Gabriel met zichzelf worstelde en hoe hij pas helemaal op het einde schijnbaar met zichzelf in het reine komt. Ook in muzikaal opzicht bevat het album een wirwar aan geluidscollages die op bijzonder creatieve en intrigerende wijze kleur geven aan dit soms surrealistische verhaal. Het musical-achtige titelnummer (niet vergeten dat ‘West Side Story’ model stond voor dit album) moet al snel plaats ruimen voor het dreigende ‘Fly on a windshield’, het tedere ‘Cuckoo cocoon’ voor het angstaanjagende ‘In the cage’, het grappige ‘The grand parade of lifeless packaging’ voor het rauwe ‘Back in NYC’, het mijmerende ‘Carpet crawl’ voor het vertwijfelde ‘Chamber of 32 doors’ en ga zo maar door. Ook heel wat vreemde creaturen passeren de revu : Lilywhite Lilith, The Supernatural Anaesthetist, The Lamia, The Slippermen…allen geven ze op fantasierijke wijze gestalte aan Gabriel’s enigmatische gevoels- en gedachtenwereld. Ook de bizarre klanken op ‘The Waiting room’ komen vreemd over en tonen eveneens aan dat er ook in muzikaal opzicht andere terreinen verkend werden. Het doet geenszins afbreuk aan het muzikale vakmanschap van Banks, Hackett, Rutherford en Collins, want hun bijdragen op dit album getuigen van grote klasse. Hoewel de invloed van Gabriel overrompelend was, werd al gauw duidelijk dat de muzikale koers, die de overige bandleden wilden varen, niet langer paste in zijn artistieke concept en zijn steeds excentrieker wordende visie. Om het geheel live visueel te ondersteunen, werd niet enkel geopteerd voor de al beproefde outfits van Gabriel, maar tevens voor het gebruik van vele diaprojectoren. Hoewel ‘The Lamb lies down on Broadway’ niet erg gunstig onthaald werd door zowel pers als publiek, moet de daaraan gekoppelde live-tour zowat het summum geweest zijn op audio-visueel gebied. Ook vandaag nog spreekt ‘The Lamb…’ tot eenieders verbeelding. In de lente van 1975 scheidden de artistieke wegen van Gabriel en Genesis. Hoewel de toekomst van Genesis er aanvankelijk somber uitzag, wist de groep het daaropvolgende jaar de wereld te verbazen met het verbluffend sterke ‘A trick of the tail’. En Gabriel bereidde zich voor op een in alle opzichten erg succesvolle solo-carrière. Het was alleszins verheugend vast te stellen dat de breuk geen creatieve bloedarmoede veroorzaakt had bij beide partijen. En het maakte van ‘The Lamb lies down on Broadway’ een nog unieker document dan het al was. Bespreking : Piet Michem |
