Als de term progressief voor ‘vooruitstrevend, grensverleggend’ staat, dan is Peter Gabriel ongetwijfeld de verpersoonlijking hiervan. De voormalige Genesis-voorman bekleedt tot op de dag van vandaag een volstrekt unieke positie in de popgeschiedenis. Zelfs zonder zijn Genesis-verleden zou z’n carrière en artistieke output tot de meest intrigerende én integere uit de rockannalen moeten beschouwd worden. Nagenoeg al zijn werk getuigt steevast van schijnbaar onuitputtelijke creativiteit, gekoppeld aan een sterke vernieuwingsdrang en ongemeen sterke verbeeldingskracht, iets waar hij in z’n Genesis-periode al ruimschoots blijk van gegeven had. Bovendien wist hij zich steeds te omringen met briljante muzikanten, die z’n artistieke exploten nog extra wisten te accentueren. Jerry Marotta (drums), Larry Fast (toetsen), Tony Levin (bas) en David Rhodes (gitaar) behoorden al langer tot z’n vaste begeleidingsband. Gastbijdragen waren er o.a. van Morris Pert (percussie) en Peter Hammill (zang). PG 4 opent met het broeierige,hypnotiserende, op etnische percussie drijvende ‘Rhythm of the heat’, dat je langzaam in trance brengt, tot de Ghanese gastdrummers het nummer naar een ongemeen felle climax leiden. San Jacinto vormt een welkome rustpauze, met hemelse, repetitieve klanken, die enigszins Gabriel’s voorliefde voor minimalistische muziek verraadt (zo rond die periode was er trouwens een samenwerking met Laurie Anderson). Ook dit nummer werkt naar een prachtige climax toe, zij het niet zo verrassend als in het voorgaand nummer. ‘I have the touch’ is iets ‘eigentijdser’ en drijft vooral op gitaar en drums. Het wat mysterieuze ‘The Family and the fishing net’ blijft net iets te veel in een embryonaal stadium steken om echt te kunnen boeien. ‘Shock the monkey’ is het alomgekende funky visitekaartje van dit album en leverde Gabriel zelfs een hitje op. In het bezwerende ‘Lay your hands on me’ is de hoofdrol weggelegd voor Marotta en was live een ‘stagedive’ nummer avant la lettre. ‘Wallflower’ is in tekstueel opzicht zowat het enige nummer met een verstaanbare tekst en zou, wegens het thema van politieke gevangenschap, misschien wel niet misstaan hebben als lijflied van Amnesty International, ware het niet dat Gabriel enkele jaren daarvoor al ‘Biko’ geschreven had. Fraaie tekst en prachtige, bijna sacrale muziek. ‘Kiss of life’ is een leuk, optimistisch niemendalletje en vormt een ludiek orgelpunt van een van mystiek doordrongen album. Dat Gabriel later filmmuziek zou componeren, lag volledig in het verlengde van dit sterk visuele en sferische album. Dat hij nog steeds andere domeinen verkent, is typerend voor deze uitzonderlijk veelzijdige artiest. Het is anno 2001 uitkijken naar de langverwachte opvolger van ‘Us’ (uit 1992). Bespreking : Piet Michem |
