Eloy is een beetje een buitenbeentje. Deze krautrock proggers worden nogal eens over het hoofd gezien wanneer de klassieke bands van de jaren ’70 worden opgesomd; volledig onterecht, overigens. Ik vrees dat ik zelf ook schuld moet bekennen: de laatste keer dat ik naar de band luisterde, dateert nog van de tijd van de vinylplaten, en dat is toch al wel eventjes geleden. Maar wanneer er knap uitgevoerde, geremasterde uitgaven verschijnen van een aantal van hun platen, lijkt de tijd rijp om terug in de tijd te duiken en de groep te herontdekken. Na de heruitgaven van hun vroegste werken een paar jaar geleden, is het nu eindelijk de beurt aan twee van hun meest gerespecteerde platen, “Dawn” en “Ocean”, plus hun enige officiële live-album.

“Dawn” (1976) betekende een nieuwe start voor de band, die met zanger/gitarist Frank Bornemann nog slechts één lid overhield uit de vorige bezetting. De nieuwe muzikanten bleken een schot in de roos. De bas van Klaus-Peter Matziol is fantastisch en Detlev Schmidtchen laat een heel arsenaal van toetsen los: synths, mellotron, moog, piano, Hammond,…, zoals het een rechtgeaard progtoetsenist past. Ex-Scorpions Jürgen Rosenthal (die ook mee de teksten schreef) zorgt hier voor een zeer prominent drum- en percussiegeluid. Samen met het soms Floydiaanse gitaarwerk van Bornemann en zijn specifiek stemgeluid, zou dit het ‘klassieke’ Eloy worden. Bornemann mag dan geen geweldig zanger zijn, hij heeft wel een uniek stemgeluid, dat heel goed past bij de muziek. Het zware Duitse accent is natuurlijk iets waar je wel aan moet wennen, maar na een tijdje gaat het een essentieel onderdeel uitmaken van dat typische Eloy-geluid.

Het geluid van een onweer, ondersteund door een klassiek orkest, opent dit bombastisch concept en zet de toon voor de rest van de album. De muziek van Eloy is hier een eigenzinnige mengeling van space rock, progressieve rock en hardrock en (op deze plaat) klassiek, waarin vooral de lange, dromerige stukken opvallen, met mooie klankentapijten en vaak begeleid door gesproken passages. Bijzonder knap!

“Ocean” (1977), nog zo’n hoogdravend conceptalbum, is misschien wel hun meest gelauwerde werkstuk, hoewel ik het zelf iets minder hoog inschat dan “Dawn”. Dit album verkocht in Duitsland beter dan Queen en Genesis, wat toch niet niets is. Zonder het symfonisch orkest krijgen de toetsen hier nog meer ruimte en Schmidtchen maakt daar dankbaar gebruik van. Het album doet het verhaal van de op- en ondergang van het mythische Atlantis, en telt slechts vier nummers. Een typischer voorbeeld van jaren ’70 muziek zul je niet vaak vinden. Wat denk je bijvoorbeeld van een nummer met een pretentieuze titel als “Atlantis' Agony At June 5^th – 8498, 13 p.m. Gregorian Earthtime”? Een nummer van ruim een kwartier, waarvan een groot deel wordt opgevuld met gesproken tekst, en dat een aanhoudend synthesizergeluid bevat dat minutenlang duurt.

 “Live” (1978) bevat vooral nummers van deze twee albums en is best boeiend, maar niet echt essentieel. Hierna zou nog één album volgen met de klassieke bezetting, het vermaarde “Silent Cries And Mighty Echoes” (1979), waarna de groep een heel andere richting zou inslaan.

Muzikaal klinkt dit allemaal geweldig, maar de groteske concepten, de soms potsierlijke teksten en dat zware accent van Bornemann zijn dingen die wellicht heel wat mensen zullen afschrikken. Op één of andere manier blijkt het plaatje echter wel te kloppen en als je met die zaken kunt leven, kun je “Dawn” en “Ocean” echt wel als klassiekers in het genre beschouwen. Ik betrap me erop dat ik nog steeds enorm zit te genieten van deze platen en de remasters zijn dan ook meer dan welkom, vooral omdat ze ook zeer mooi zijn uitgevoerd: de boekjes bevatten de teksten, heel wat foto’s en uitgebreide info (in het Duits) over het tot stand komen van de platen. Als “Silent Cries…” nu nog eens opnieuw werd uitgegeven, zou ik helemaal een gelukkig man zijn.