Nog niet zo lang geleden durfde iemand het aan luidkeels te schreeuwen dat het
enerverend en voorspelbaar begon te worden hoe Mike Portnoy de drums beroert,
over de gitaarlicks van John Petrucci en het gegil van James LaBrie. Iemand
anders had dan weer het lef om ervoor uit te komen dat hij “Scenes from a
memory” niet écht een meesterwerk durfde te noemen hetgeen ons sinds de
release door de media echter werd opgedrongen. Na de nieuwe “Six degrees of
inner turbulence” ettelijke malen te hebben beluisterd moet ik toegeven dat de
eerste ‘criticus’ dringend naar een psychiater moet doch dat de tweede
opmerking wel degelijk steek houdt. Ook ik was niet meteen onder de indruk van
het concept en het ‘aaneengekleefde’ zogezegde ‘meesterwerk’. Ik zat er
op eenzelfde manier mee verveeld als toen Marillion ons met ‘Brave’ ging
opzadelen. Ook nu nog moet je eerlijkheidshalve toegeven dat niet alle nummers
op die plaat even sterk zijn. Ook “Scenes” had dus wel zwakke momenten. En
dan hebben we het nog maar over een enkele CD. Hoe moet het dan met maar liefst
het dubbele aan speelplezier ? Wees gerust, “Six degrees of inner
turbulence” is makkelijk vijf spontane orgasmes na elkaar zonder ooit maar
één blik naar het Viagra doosje nodig te hebben !
In tegenstelling tot de vorige albums is Kevin Shirley dit keer enkel en
alleen met de mix belast. Het zijn Portnoy en Petrucci die tekenen voor de
productie en gezien beide jongens samen met toetsenist Jordan Rudess constant op
zoek zijn naar nieuwe klanken krijgen we uitgesmeerd over twee CD’s een zeer
experimenteel resultaat. Het verhaal van opener ‘The glass prison’ is
onderhand wel bekend. Portnoy en Petrucci gaan een avondje stappen, pikken een
concertje Pantera mee en schrijven de dag nadien één van de hardste songs uit
de inmiddels 16-jarige carrière van de groep. Het nummer begint met het luiden
van een klok en heel eventjes zag ik Portnoy voor me gezeten achter het soort
drumkit waarmee Carl Palmer tijdens de hoogdagen van ELP uitpakte inclusief
gigantische klok ! Eens de gitaar erbij komt doet het me ietwat aan Metallica
denken (for whom the ‘bell’ tolls ?). Als je echter goed luistert dan moet
je toegeven dat de synthklanken van Jordan allesbehalve stereotiep zijn voor dit
soort zware muziek. De loodzware gitaarklanken worden doorkliefd door loops en
samples terwijl een bijna-grunt stem de hoge uithalen van LaBrie probeert te
saboteren. De dubbele basdrums
slaan in overdrive eens Petrucci en Rudess een regelrecht duel aangaan. Het
geluid van brekend glas helemaal op het eind mocht van mij iets luider en langer
in de mix gezeten hebben. Met beide voeten stevig in ‘Peruvian skies’ sferen
kondigt ‘Blind faith’ een eerste rustpunt aan dat beetje bij beetje aan
kracht wint voornamelijk middels het wervelende spel van Portnoy. Het kan aan
m’n oren liggen doch tijdens de spetterende solo van Petrucci lijkt het erop
alsof het volume eventjes wegzakt. Zonder meer gedurfd is het plotselinge
opduiken van klassieke piano die perfect de overgang met het meer ritmische werk
weet te maken, ritmisch werk waarin ook een lekker stukje Hammond (via de
Kurzweil 2600 XS wel te verstaan) te horen is.
Terug op adem komen doe je best op een akoestische manier dachten ze bij
DT en John nam z’n akoestische gitaar ter hand en begeleidde James op een
uiterst gevoelige manier tijdens ‘Misunderstood’ waarbij Jordan voor de
nodige synthetische cello’s en strings ging zorgen. Zéér inventief is zonder
twijfel het vocale gedeelte en ik vraag me af hoe ze het er live zouden vanaf
brengen ? Ik ben één en al onder de indruk van de passage waarbij Portnoy’s
percussieve inbreng gaat samensmelten met Jordan’s Mellotron klanken. Za-lig !
Dan slaat het experiment toe zowel wat gitaar als toetsen betreft. Vooral de
toetsen worden hier op een percussieve manier benaderd terwijl helemaal op het
einde Petrucci eventjes uit z’n dak mag gaan. ‘Misunderstood’ ? Dat zullen
ze hier wel door de modale muziekliefhebber vrees ik. Omwille van het onheil op
11 september 2001 werd de titel ‘Conflict at ground zero’ gewijzigd in
‘The great debate’ ook al blijft de verwijzing naar ‘ground zero’ in de
tekst ongewijzigd. De intro doet een beetje aan CNN denken terwijl het nummer
over genetisch manipuleren van mensenlevens handelt. Ik kan me toch niet van de
mening ontdoen dat ik ergens de identieke sfeer opsnuif (heel kort maar) van
Iron Maiden’s ‘Run to the hills’. Er komt ook wat etnisch klinkend
drumwerk om de hoek kijken teneinde het nummer een hypnotiserend karakter mee te
geven. Outro doet een beetje Pink Floyd achtig aan. Het wordt stilaan duidelijk
dat Radiohead een aardige stempel heeft gedrukt op dit album ook al sta je daar
niet meteen bij stil omwille van de overwegend harde gitaren. Bij
‘Disappear’ lukt het iets beter vermits zowel structuur als sfeer regelrecht
Yorke en companen uitademt. Me dunkt dat Petrucci hier zelfs een e-bow gebruikt
terwijl het einde regelrecht Radiohead gekte bevat. |
||||
