Ayreon, het project van "vliegende Hollander" Arjen Lucassen, neemt gemiddeld ongeveer twee jaar tussen opeenvolgende releases. Arjens volgende album onder de Ayreon-vlag is gepland voor 2002. Om het wachten te bekorten, bracht Arjen een CD van outtakes en demo's uit, getiteld "Ayreonauts only". Hierop werden bekende Ayreon-klassiekers gezongen door andere vocalisten dan die van de originele releases. "Ayreonauts only" bevatte onder meer een akoestische versie van "Temple of the cat", gezongen door de veertienjarige Astrid Van Der Veen. Dit meisje, dat al een eigen CD "Beautiful red" heeft uitgebracht, bleek de stem te hebben waarvan Arjen droomde om een ander zij-project te realiseren. Uit de woorden "ambient" en "Ayreon" vormde hij de nieuwe naam Ambeon, en onder die naam wou hij bestaand Ayreon-materiaal omvormen, met nieuwe woorden en melodieën. Dat is nu dus gebeurd, behalve dat de sfeer minder ambient is dan eerst voorzien was maar donkerder klinkt, vergelijkbaar met Within Temptation en After Forever. Omdat de CD is opgenomen met een beperkte bezetting, is de atmosfeer toch intimistisch, wat ruimte laat voor de expressieve en krachtige stem van Astrid. Als voorsmaakje op het Ambeon-project werd reeds de track "Cold metal" uitgebracht op het "Ayreonauts only"-album, maar die versie had nog steeds Jolanda Verduijn op bas. Op "Fate of a dreamer" werd zij vervangen door Walter Latupeirissa (Snowy White, Pat Travers, Steve Lukather), zodat de teaser-versie uniek blijft. Het Ambeon-album opent met "Estranged", een song die meteen het brede bereik van Astrids stem illustreert. Verfraaid met typische folk-instrumenten, bespeeld door twee leden van de groep Celtus, heeft het nummer een aardige Keltische sfeer. Op deze CD, opgenomen en geproduceerd in Arjens Electric Castle studio, zijn vooral de ritmes meer laidback dan op de Ayreon-albums, wat de aandacht meer naar de stemmen laat uitgaan. Door het overdubben van lagen van Astrids achtergrondvocalen, klinken de stemmen als een wervelwind van geluiden, zoals opvalt in "Ashes". Door het gebruik van uillean pipes doet "High" enigszins denken aan projecten zoals Adiemus en Enigma, maar slechts totdat Astrid begint te zingen, waarbij haar stem als een slang tussen de kronkelingen van Arjens arrangementen doorglijdt. De lange instrumental "Fate" bevat genoeg Jean-Michel Jarre-referenties om de hele duur te blijven boeien. Vooral het gebruik van sequencers in combinatie met de ritme-patronen doet denken aan de periode van "Equinox". Het begin van "Sick ceremony" doet dan weer aan Pink Floyd denken, totdat harde gitaarriffs alle vergelijkingen met Gilmour wegvegen. In "Surreal" brengt Arjen een smakelijk stukje akoestische gitaar in "unplugged" sfeer, ondersteund door een prachtige fretloze bas om zelfs Jaco Pastorius jaloers te maken. Het instrumentale "Dreamer" gebruikt Astrids stem als een extra instrument tussen de gitaarpartijen, waarbij ze enigszins op Michelle Young of Kate Bush lijkt in de slotakkoorden. In plaats van een instrumentaal album met een of twee gezongen tracks, is "Fate of a dreamer" uiteindelijk een vocaal album met twee instrumentals geworden. Het doet me denken aan Steve Rothery's Wishing Tree project, dat ook te goed was om er slechts één album aan te wijden. Zolang het onmogelijk is de Ayreon-projecten live te brengen, is Ambeon zeker de oplossing. Boek hen nu alvast voor uw trouwpartijen, communiefeesten, en, waarom niet, begrafenissen! Bespreking: John ‘Bo Bo’ Bollenberg |
